Ayakkabı üretiminde bir model tek bir ürün değildir. Aynı model üç farklı renkte ve on farklı numarada üretildiğinde, bayinin karşısına onlarca ayrı stok kalemi çıkar. Buna her yıl değişen sezonlar, yeni koleksiyonlar ve sezon başında toplanan ön siparişler de eklenince, bayi satışını telefon, WhatsApp ve Excel ile yönetmek giderek zorlaşır. Bayi hangi numaranın kaldığını sorar, satış temsilcisi depoyu arar, sipariş elle yazılır ve hata payı her adımda büyür.
Bu yazıda ayakkabı üreticilerinin bayi satışında karşılaştığı tipik sorunları ve bir B2B bayi portalının bu sorunlara nasıl çözüm sunduğunu anlatıyoruz.
Ayakkabı sektöründe bayi satışını zorlaştıran ne?
Ayakkabı üreticisi ile bayisi arasındaki ilişkide bazı zorluklar neredeyse her firmada ortaktır:
- Varyant fazlalığı: Her model renk ve numara kombinasyonlarıyla çoğalır, katalog hızla büyür.
- Numara bazlı stok: Bir modelin 38 ve 39 numarası tükenmişken 44 numarası depoda bekleyebilir.
- Sezon baskısı: İlkbahar-yaz ve sonbahar-kış geçişlerinde siparişler kısa sürede yoğunlaşır.
- Ön sipariş takibi: Henüz üretilmemiş ürünler için alınan siparişler ayrı bir dosyada tutulur ve kolayca karışır.
- Görsel ihtiyacı: Bayi ürünü görmeden karar vermek istemez; katalog PDF'leri ise hızla eskir.
Bayi portalı, bayilerinizin bu bilgilere kendi başına ulaşıp siparişini kendisinin verdiği bir sipariş ekranıdır. Kavramı ilk kez araştırıyorsanız bayi portalı nedir yazımızla başlayabilirsiniz.
Numara ve renk matrisiyle hızlı sipariş
Ayakkabı siparişinde en çok zaman alan iş, aynı modelin farklı numaralarından tek tek adet girmektir. Multistok'un tekstil ve hazır giyim için sunduğu renk ve beden matrisi, ayakkabıda numara ve renk matrisi olarak çalışır. Bayi modeli açtığında renkleri satırda, numaraları sütunda görür ve her hücreye istediği adedi yazarak tek ekranda siparişini tamamlar.
Varyant stoğu da bu matrisin içinde görünür. Hangi renk ve numarada ne kadar stok olduğu anlık olarak gösterildiği için bayi, tükenmiş bir numarayı sipariş edip sonradan iptal haberi almaz. Stok bilgisi ERP'nizden çift yönlü ve anlık olarak aktarıldığından, depodaki durum ile portaldaki durum aynı kalır.
Numara serisi ya da asorti koli halinde satış yapıyorsanız, bu yapının portalda nasıl gösterileceğini kurulumun keşif aşamasında netleştirmenizi öneririz.
Matrisin bir faydası da bayinin sipariş alışkanlığını değiştirmesidir. Telefonda "her numaradan ikişer" gibi belirsiz ifadelerle verilen siparişler, portalda hücre hücre ve net adetlerle kayda geçer. Sipariş PDF'i ve sipariş logları sayesinde neyin, ne zaman ve kim tarafından sipariş edildiği sonradan da görülebilir. Yanlış anlaşılmadan doğan iade ve değişim talepleri bu sayede azalır.

Sezon ve koleksiyon yönetimi
Ayakkabıda ürün yaşam döngüsü sezona bağlıdır. Portalda ürünlerinizi sezon ve koleksiyon bazında gruplayabilir, bayinin yeni koleksiyonu ayrı bir bölümde görmesini sağlayabilirsiniz. Geçen sezondan kalan ürünler için dönemsel kampanya ya da adet kademesine bağlı indirim tanımlayarak stok eritmeyi kolaylaştırabilirsiniz. Satışını durdurduğunuz modelleri ise silmek yerine portalda gizleyebilir, böylece sipariş geçmişindeki kayıtları korurken bayinin karşısına çıkmalarını önleyebilirsiniz.
Fuar ya da showroom ziyaretlerinde bayileriniz ürünleri yerinde inceler. Showroom portalı ile bu ziyaret sırasında beğenilen ürünler doğrudan sisteme sipariş olarak girilebilir. Saha ekibiniz varsa plasiyer mobil uygulaması ile ziyaret, teklif ve sipariş kaydı tutulabilir; uygulama internet olmadığında da çalışır, bağlantı gelince veriler eşitlenir.
Ön sipariş ile üretimi planlamak
Birçok ayakkabı üreticisi yeni sezonun üretim miktarını bayilerden gelen ön siparişlere göre belirler. Bu siparişler dağınık tutulduğunda hangi modelden hangi numaradan kaç çift üretileceği tahmine kalır.
Portaldaki ön sipariş özelliği, henüz stokta olmayan yeni sezon ürünleri için bayilerin sipariş vermesine izin verir. Toplanan ön siparişleri model, renk ve numara bazında raporlayarak üretim planınızı gerçek talebe göre yapabilirsiniz. Yapay zeka destekli talep tahmini de geçmiş satış verilerine bakarak hangi numaraların daha hızlı tükendiğine dair fikir verir.
Ön sipariş verilerini sezon sonunda gerçekleşen satışlarla karşılaştırmak da faydalıdır. Hangi bayinin ön siparişlerinin gerçek satışa ne kadar yakın çıktığını görmek, bir sonraki sezonda üretim miktarını ve bayiye ayıracağınız stoğu daha isabetli belirlemenize yardımcı olur.

Bayi ilişkisini güçlendiren diğer özellikler
Sipariş ekranının yanında, ayakkabı üreticisinin günlük işini kolaylaştıran başka özellikler de vardır:
| Özellik | Ayakkabı üreticisine faydası |
|---|---|
| Bayiye özel fiyat ve iskonto | Her bayi kendi anlaşmalı fiyatını görür |
| Cari hesap ve kredi limiti | Bayi bakiyesini ve vadesini kendisi takip eder |
| Tekrar sipariş | Sürekli satılan modeller birkaç tıkla yeniden sipariş edilir |
| Excel'den toplu sipariş | Büyük bayiler uzun listeleri tek seferde yükler |
| İade modülü | Numara değişimi ve hatalı ürün iadeleri kayıt altına alınır |
| Görselden ürün tanıma | Bayi fotoğrafını çektiği modeli katalogda kolayca bulur |
Tekstil ve hazır giyim sektörüne yönelik tüm özellikleri tekstil sektörü sayfamızda inceleyebilirsiniz.
Sonuç
Ayakkabı üreticisi için bayi portalı, numara ve renk karmaşasını düzenli bir sipariş ekranına dönüştürür, sezon geçişlerini ve ön siparişleri kayıt altına alır, bayilerinize de istedikleri bilgiye kendi başlarına ulaşma imkânı verir. Koleksiyonunuzun portalda nasıl görüneceğini merak ediyorsanız Multistok ekibinden bir demo talep edebilirsiniz.